Bayağıdır severek kullandığım Delonghi marka KG79 kahve öğütücüm, bir gün kahve öğütürken motorunun normal olmayan bir çalışma şekline geçmesi ile isyan etmiş, ardından da hiç çalışmayarak işi bırakmıştı.

Uzun süredir işten güçten doğru dürüst ilgilenememiştim ta ki geçen geceye kadar. Nedense bu işler beni hep gece yarıları dürtüyor...

Önce ne olur ne olmaz diye evvelden bir ters mühendislik yapıp devre şemasını çıkarttım. Aklımda, en kötü işlemci arızalandıysa (PIC12F508) oturup yazılımı baştan kendim yazmak ve buradan da hayrına paylaşmak vardı.

Devreyi çıkarttım. Ucuz yollu kondansatörlü gerilim düşürücü devresi üzerine kurulan tasarımda L7805 (100mA maks.) girişine gelen 9VDC ve bu entegrenin çıkışındaki 5VDC yerli yerindeydi fakat cihazı sökmeden önce hayat belirtisi gösteren kart, cihazı sökünce hiç çalışmaz olmuştu. Şemaya göre şüphelendiğim yerlere tek tek bakmıştım ama sonuç alamamıştım. Voltaj düşürücü kondansatörü de evvelden değiştirmiştim. En son L7805'i de her ihtimale karşı değiştirdim ama çözüm olmadı.

Son çare olarak işlemciyi söktüm, yerine entegre ayağı lehimledim. İşlemci yokken butona basınca LED yanıyor işlemci takılı iken yanmıyordu. İçimden "eyvah sanırım gerçekten işlemci yanmış" diye geçirirken "lehimlediğim entegre ayağı mı acaba lehim almadı" düşüncesi ile tekrar ölçümler aldım. Bu sırada şemada eksik bıraktığım bardak sayısı (aslında süre) ayar potunun uçlarını da bir ölçeyim dedim. Bunlar direk ve dirençler üstünden işlemciye geliyor normalde. Veeee bingo!!!! Meğersem pot bacakları CEM1 tipinde olan PCB'den kopuvermişler. Hiç de gözle görülür bir kopma da değil! Arkadaş ürün çok da ucuz değil. Son baktığımda bizim Arçelik'in ürünleri 2000-2500TL iken KG79 5000TL civarıydı. Niye FR4 yapmıyorsunuz PCB'yi İtalyanlar!

Demek ki neymiş şema çıkartmak bazı şeyleri sorgulamaya ve ölçüm almaya itiyor insanı. Bir şeyleri kağıda yazmak da aynıdır. Tecrübe ile sabittir. Bu işi bizden sonra yapan arkadaşlara hep öğütlediğim şeydir kağıt kalem kullanmak. Neyse...

Bu üründe kondansatörlü gerilim düşürücü olduğu için belirli bir akım aralığında çalışmak çok önem arz ediyor. Zira akım fazla artarsa zener diyot destekli 9VDC hattı voltajı düşecek sonunda L7805 kararsız hale gelecek ve 5VDC hattı da çökecektir. Bu nedenle önce voltaj düşürücü kondansatörden süphelenmiştim. Bu arada devrenin izolasyonsuz olduğunu da söylemek gerek. Oradaki GND hattı sanal ve sizi çok güzel çarpabilir.

Bu ürünle ilgili rapor edilen arızalar arasında malum voltaj düşürücü kapasite (0.47uF / 275VAC X2 tip), çok zor ihtimal de olsa sürücü triyak (BT134-600E), motorun üstündeki sigorta dirençleri ya da motorun kendisi ile devredeki elektrolitik kondansatörler var ama hiç potansiyometreden bahseden yoktu. Bu ürünün makyajlı hali KG89 da muhtemelen aynı ya da benzer bir kart kullanıyor.

Aslında sorun PCB tipinde de neyse artık. Benim için de süpriz oldu. Sonunda bir arızalı ürünü daha tezgahımdan almış olmanın mutluluğu ile kahve çekip testleri de tamamladım. Daha uzun yıllar beraber olmak dileğiyle...